Z czego składa się szczęście? 5 filarów dobrego życia

18 maja 2020
perma

Jakie mamy sposoby na mierzenie szczęścia? Poprzez sprawdzone w badaniach naukowych kwestionariusze. Niestety, mają one pewną wadę – mogą zmierzyć Twój poziom szczęścia w obecnej chwili. Oczywiście, to ważna informacja. Ale to, jak czujesz się teraz może mieć niewielkie przełożenie na Twoje generalne, ogólne poczucie szczęścia – czyli to, co naprawdę chcielibyśmy zmierzyć. Dlatego nie zawsze warto mierzyć poziom szczęścia. Ale zawsze warto zająć się swoim dobrostanem psychicznym.

Poradniki na temat poszukiwania szczęścia zazwyczaj zakładają, że celem jest zwiększenie naszego zadowolenia z życia. Czyli więcej przyjemności każdego dnia. Ale to za mało, by osiągnąć szczęście. Dlatego dobrostan psychiczny nie skupia się jedynie na “życiu przyjemnym”. Celem jest odczuwanie pełni życia. Jak to zrobić? Koncentrując się na 5 podstawowych obszarach w swoim życiu. Sensowne zarządzanie 5 filarami doprowadza do życiowego rozkwitu – życia pełnią życia. I to właśnie jest celem psychologii pozytywnej.

A z czego składa się dobrostan? Innymi słowami – na czym się skupić, by osiągnąć pełnię życia? Martin Seligman, ojciec chrzestny psychologii pozytywnej, przygotował model, w którym wyróżnia pięć kluczowych elementów naszego życia. Są to:

1. Pozytywne emocje, dające “życie przyjemne”
Czy czujesz satysfakcję ze swojego życia? Twoja odpowiedź na to pytanie w dużej mierze zależy od nastroju, w jakim się właśnie znajdujesz. Gdy jest on pozytywny, prawdopodobnie odczuwasz zadowolenie i cieszysz się swoim życiem.
Dlaczego pozytywne emocje są ważne? Bo pozytywne emocje to dużo więcej niż tylko uśmiech na Twojej twarzy. Pozytywne emocje pozwalają nam na skuteczniejsze wykonywanie pracy, łączą się z lepszym zdrowiem, umacniają relacje z innymi ludźmi, sprawiają, że jesteśmy bardziej kreatywni, częściej wykorzystujemy szanse, patrzymy w przyszłość z większym optymizmem. Pozytywne emocje – np. radość – są zaraźliwe. Ludzie wolą przebywać w towarzystwie pozytywnie nastawionych osób.
Każdy z nas ma w życiu lepsze i gorsze chwile. Skupianie się na negatywach w przeszłości i patrzenie w przyszłość z niepokojem, może doprowadzić do lęków i depresji. Dlatego tak ważne jest zauważanie pozytywnych emocji.
Jak je pielęgnować? Co sprawia, że Twoje życie jest przyjemne? Być może spędzanie czasu z rodziną bądź przyjaciółmi? Może zajmowanie się hobby? Wycieczki na łono natury? Dobry koncert, książka, pyszne jedzenie? Ważne, by zawsze znaleźć w swoim życiu przestrzeń dla takich przyjemności. Psychologia pozytywna oferuje konkretne ćwiczenia, które pozwalają mądrze pielęgnować pozytywne emocje. Można nauczyć się odczuwać je częściej, silniej i doświadczać ich dłużej. Dzięki temu z czasem łatwiej odczuwać je naturalnie. A to pozwoli na przykład łapać dobre okazje, gdy pojawią się w życiu. No i będzie się żyło przyjemniej 🙂

Przeczytaj też: Jak odczuwać pozytywne emocje? 4 skuteczne sposoby

2. Pochłonięcie (zaangażowanie w działanie) – “życie przyjemne”
Co czujesz, gdy nic się nie dzieje? Najprawdopodobniej po prostu znudzenie. Przeciwieństwem tego stanu jest zaabsorbowanie – w pracę, hobby, rozmowę z drugą osobą, właśnie wykonywane zajęcie. Odpowiedni poziom skupienia nazywany jest stanem przepływu – flow. To stan całkowitego, przyjemnego zanurzenia w chwili obecnej.
Dlaczego stan flow jest ważny? Stan flow to całkowite pochłonięcie chwilą obecną. Możesz się tak czuć podczas porannego biegania, słuchając muzyki, gotując, grając w scrabble. Jeśli masz pracę, którą uwielbiasz, prawdopodobnie czujesz się tak na co dzień. Najlepiej wypełniamy nasz potencjał gdy angażujemy się w działania, które nas w 100% absorbują i inspirują. Wyłączenie swojej świadomości z codziennych problemów, odsunięcie trudnych doświadczeń na drugi plan i pozwolenie ciału na to, by zapomniało o podstawowych problemach sprzyja odczuwaniu szczęścia. Co ciekawe, o ile emocje rozpatrujemy w czasie teraźniejszym (“jestem bardzo radosna”) o tyle o zaangażowaniu myślimy w czasie przeszłym (“ale było fajnie!”).
Jak go pielęgnować? Duża gałąź psychologii pozytywnej skupia się na rozpoznawaniu i pielęgnowaniu swoich mocnych stron i talentów. Kiedy je rozpoznasz, możesz je wykorzystywać w codziennym życiu – zwiększając swoje zaangażowanie, radość z działania, pewność siebie, produktywność. Dzięki temu możesz nauczyć się koncentrowania się na teraźniejszości. To ważne, bo jako ludzie mamy tendencję do analizowania przeszłości lub myślenia o przyszłości (często zamartwiając się). Dzięki flow możesz nauczyć się doceniać i cieszyć się teraźniejszością.

3. Sens – “życie dla idei”
Sens rozumiany jest jako poczucie przynależenia do czegoś większego od nas, czemu chcemy się poświęcić. Może to być na przykład rodzina, fundacja, stowarzyszenie działające w szczytnym celu czy religia.
Dlaczego jest to ważne? Badania wykazały, że osoby należące do społeczności i realizujące wspólne cele są szczęśliwsze niż osoby, które tego nie robią. Co istotne, musisz mieć poczucie, że Twoje działania są zgodne z Twoimi osobistymi wartościami. Budujesz swój dobrostan, gdy wierzysz, że Twoje zaangażowanie jest warte zachodu. Masz poczucie, że wykorzystujesz swój czas i umiejętności dla większego dobra.
Jak o to zadbać? Co najbardziej cenisz w życiu? Może to być rodzina lub wiara. Być może masz potrzebę pomagania osobom niepełnosprawnym lub dbania o środowisko.
Kiedy już rozpoznasz, co jest dla ciebie najważniejsze, znajdź ludzi o podobnych poglądach i wspólnie działajcie na rzecz tego, na czym Wam zależy. Możesz znaleźć poczucie sensu zarówno w życiu zawodowym, jak i osobistym. Jeśli widzisz głębszy sens w swoim działaniu, jesteś w stanie lepiej wykorzystać swoje talenty i mocne strony na rzecz tej idei.

4. Osiągnięcia – “życie dążące do osiągnięć”
“Życie dążące do osiągnięć” różnie rozumianych: sukcesów, zwycięstw, bycia ekspertem w określonej dziedzinie. Czasami dążymy do takich osiągnięć bez względu na to, czy przynosi nam to pozytywne emocje, sens życia czy dobre związki z innymi. Po prostu dla samych osiągnięć. To nie jest dobra droga. Samo osiągnięcie mety nie jest tak ważne, jak cieszenie się drogą, która ku niej prowadzi. Planując swoje cele postaraj się, by nie tyle ich osiągnięcie, ale właśnie dążenie do nich sprawiało Ci radość i było spójne z innymi aspektami Twojego życia. 
Dlaczego jest to ważne? Planowanie i realizacja celów pomagają nam przewidywać i tworzyć określoną przyszłość. A dotychczasowe sukcesy budują pewność siebie i pozytywne nastawienie do podejmowania kolejnych działań. Nie ma niczego złego w odczuwaniu dumy z własnych osiągnięć. Co więcej, jeśli czujesz zadowolenie ze swoich sukcesów, z większym prawdopodobieństwem będziesz się dzielić swoimi umiejętnościami z innymi – a to dobrze wpływa na Twoje relacje. Masz też większą motywację do dalszej cięższej pracy i osiągania kolejnych sukcesów.
Jak o to zadbać? Przede wszystkim istotne jest, by wyznaczać sobie realne, namacalne cele i mieć je w zasięgu wzroku. Edukacja w Polsce skupia się na poprawianiu naszych umiejętności w tym, w czym jesteśmy najsłabsi. Natomiast psychologia pozytywna zachęca do rozwijania swoich mocnych stron. Nie tylko łatwiej nad nimi pracować, szybciej można zobaczyć efekty ale przede wszystkim – sprawia to większą frajdę. Wykorzystując swoje mocne strony, z większym prawdopodobieństwem osiągniesz sukces. Ale… przygotuj się również na porażki i niepowodzenia. Sukces nie zawsze przychodzi z łatwością, ale jeśli się na to przygotujesz, łatwiej będzie nie poddać się, gdy pojawią się przeciwności losu.

Przeczytaj też: Jaka praca da Ci szczęście?

5. Związki z innymi
Ludzie są istotami społecznymi. Mamy potrzebę psychicznego kontaktu z innymi. Wzmacniamy nasz dobrostan poprzez budowanie bliskich relacji: z rodziną, przyjaciółmi, znajomymi z pracy, sąsiadami i wszystkimi ludźmi w naszym życiu.
Dlaczego jest to ważne? Niewiele dobrych rzeczy zdarza się w samotności. Wiele emocji pozytywnych to emocje społeczne, które odczuwamy tylko w towarzystwie innych, np. rozbawienie, inspiracja czy duma.
Jesteśmy też zależni od ludzi wokół nas, w sensie psychicznym, emocjonalnym, fizycznym. Kiedy należysz do społeczności, masz sieć wsparcia wokół ciebie i jesteś jej częścią.
Jak o to zadbać? Należy intencjonalnie budować i utrzymywać relacje z innymi. Ważne, by nauczyć się rozpoznawać różnice między zdrowymi związkami a szkodliwymi – takimi jak na przykład relacje współzależne. Zdecydowanie liczy się też jakość a nie ilość – zadbaj, by mieć kilku bliskich przyjaciół a nie wielu pobieżnych znajomych. Przybijanie piątek z setką znajomych na imprezie być może jest przyjemne, ale Twój prawdziwy dobrostan lepiej zbuduje głęboka, bliska relacja z przyjaciółką.

5 filarów dobrego życia - PERMA

Po co nam ten cały dobrostan?
Dlaczego takie rozkładanie szczęścia na czynniki pierwsze jest ważne? Dlatego, że dzięki temu możemy te poszczególne elementy mierzyć (i sprawdzać, jakie działania potęgują nasz dobrostan a jakie go obniżają). Tym samym, zamiast gonić za mało sprecyzowanym szczęściem i podejmować działania na chybił-trafił z nadzieją, że doprowadzą nas do niego, możemy podejmować już przetestowane i skuteczne metody. Mamy do tego cały wachlarz działań – interwencji pozytywnych, które wpływają na poszczególne elementy naszego życia i zwiększają poziom dobrostanu psychicznego.

Jak wykorzystać model PERMA do podniesienia swojego szczęścia?

  1. Przyjmuj pozytywną perspektywę tak często, jak jest ku temu okazja (ale: nie na siłę).
  2. Znajdź to, co budzi w Tobie radość i zaangażowanie, poszukaj hobby lub znajdź pasję w swojej pracy.
  3. Skup się na ważnych, bliskich relacjach w swoim życiu – z rodziną i przyjaciółmi. Lepiej mieć kilku zaufanych, bliskich przyjaciół niż setki powierzchownych relacji.
  4. Znajdź to, co daje Ci sens życia i prowadź życie zgodnie z nim.
  5. W oparciu o pozostałe elementy dobrostanu, dąż do sukcesów i ciesz się nimi, gdy nadejdą.
5 filarów dobrego życia - PERMA

Uwaga! Dobrostan psychiczny to pojęcie stworzone przez psychologów i jest używane głównie przez psychologów. Nie każdy wie, że jest powiązane ze szczęściem. Dlatego, dla ułatwienia, często wykorzystuję znane wszystkim “szczęście” jako synonim dążenia do życiowego rozkwitu.

Źródło:
Seligman, M. (2011), Pełnia życia. Nowe spojrzenie na kwestię szczęścia i dobrego życia, Poznań: wydawnictwo Media Rodzina.




Możesz także polubić:

Brak komentarzy

Zostaw komentarz